Granat – odmiany, właściwości, symbolika i pielęgnacja biżuterii

Z tego artykułu dowiesz się:

  • Jakie znaczenie i symbolikę tradycyjnie przypisuje się granatowi.
  • Jakie modele biżuterii z granatem są dostępne w Lemoniq.
  • W jakich kolorach i odmianach występuje granat.
  • Jakie właściwości fizyczne ma ten kamień.
  • Jak prawidłowo pielęgnować biżuterię z granatem.

Znaczenie, przeznaczenie i symbolika granatu

Granat najczęściej kojarzony jest z pasją, odwagą, wytrwałością i wewnętrzną siłą. Jego głęboka czerwień przywodzi na myśl energię, intensywne emocje i zdecydowanie, dlatego bywa wybierany przez osoby, które chcą symbolicznie podkreślić swoją motywację lub rozpoczęcie nowego etapu.

Tradycyjnie przypisuje mu się znaczenie związane z konsekwencją w działaniu oraz gotowością do realizowania własnych planów. Niektórzy traktują granat jako symbol pewności obranej drogi i przypomnienie o celach, które wymagają cierpliwości. Z tego powodu może być wybierany jako prezent dla osoby rozpoczynającej nową pracę, rozwijającej własny projekt lub podejmującej ważną decyzję.

Według dawnych wierzeń granat miał również towarzyszyć podróżnym i pomagać im zachować symboliczną więź z domem oraz bliskimi. W kulturze i tradycji bywał łączony z przyjaźnią, wiernością i trwałością relacji. Jako upominek może więc wyrażać przywiązanie, wdzięczność albo życzenie powodzenia.

Czerwone odmiany granatu kojarzone są ponadto z miłością i namiętnością. Ich symbolika jest jednak bardziej zdecydowana niż delikatna – odnosi się nie tylko do uczuć romantycznych, lecz także do zaangażowania i emocjonalnej szczerości. Granat może być dzięki temu wybierany na rocznicę, urodziny lub inną okazję ważną dla bliskiej osoby.

Granat w Lemoniq

W ofercie Lemoniq granat występuje przede wszystkim w bransoletkach z drobnych, fasetowanych kamieni. Łączony jest między innymi z hematytem, kamieniem księżycowym, różowym turmalinem, kamieniem słonecznym i rubinem. Poszczególne modele różnią się kolorystyką, układem kamieni oraz rodzajem ozdobnych elementów ze srebra próby 925 pozłacanego.

Klasyczną propozycją jest bransoletka z kamieni naturalnych – granat, hematyt, srebro 925 pozłacane. Bordowe kamienie zestawiono w niej z hematytem, pozłacanymi elementami i zawieszką w kształcie koniczyny.

Jaśniejszą, bardziej subtelną kompozycję tworzy bransoletka z kamieni naturalnych – kamień księżycowy, granat, turmalin, srebro 925 pozłacane. Z kolei bransoletka z kamieni naturalnych – kamień słoneczny, granat, rubin, srebro 925 pozłacane łączy ciepłe, pomarańczowe i czerwone odcienie. Wśród tych modeli ceny wahają się od 111 do 123 zł.

Pozostałe wzory znajdują się w kategorii bransoletki z granatem. Kolekcja kamieni naturalnych obejmuje modele na elastycznej gumce i jubilerskiej lince, wykończone srebrnymi lub pozłacanymi elementami oraz symbolicznymi zawieszkami.

Lemoniq jako producent może, zależnie od konkretnego projektu, dostępnych materiałów i możliwości technicznych, dostosować wybrany produkt do indywidualnych potrzeb. Zmiana może dotyczyć między innymi rozmiaru, koloru wybranych elementów, rodzaju zawieszki, układu kamieni lub dodania zawieszki z grawerem. Zakres modyfikacji należy uzgodnić z Lemoniq przed złożeniem zamówienia.

Czym jest granat?

Granat nie jest jednym minerałem, lecz nazwą grupy minerałów krzemianowych o zbliżonej budowie. W ich składzie mogą występować między innymi magnez, żelazo, mangan, wapń, glin i chrom. Różnice chemiczne odpowiadają za odmienne kolory oraz właściwości poszczególnych odmian.

Nazwa granatu prawdopodobnie nawiązuje do łacińskiego określenia owocu granatu. Drobne czerwone kryształy przypominały ciasno ułożone, błyszczące nasiona.

Jak wygląda granat?

Najbardziej rozpoznawalne są granaty ciemnoczerwone, bordowe i purpurowoczerwone. Grupa obejmuje jednak także kamienie pomarańczowe, zielone, brunatne oraz niemal czarne.

Do najważniejszych odmian należą almandyn, pirop, spessartyn, hessonit, tsaworyt i demantoid. Rodolit jest nazwą handlową granatów o jaśniejszej, purpurowoczerwonej barwie. Szczególnie ceniony demantoid ma intensywnie zielony kolor i może wykazywać wyraziste, barwne refleksy.

Większość przezroczystych granatów poddaje się fasetowaniu, które podkreśla ich jasny, szklisty połysk. Kamienie zawierające więcej inkluzji bywają obrabiane jako kaboszony. Dawniej ciemne almandyny szlifowano również z wydrążonym tyłem, aby przepuszczały więcej światła.

Właściwości fizyczne i mechaniczne granatu

Twardość granatów wynosi około 6,5–7,5 w skali Mohsa, zależnie od odmiany. Oznacza to, że są stosunkowo odporne na zarysowania i dobrze sprawdzają się w biżuterii, choć mogą zostać uszkodzone przez twardsze kamienie, takie jak szafir czy diament.

Granaty mają szklisty, często wyrazisty połysk. Większość odmian odznacza się dobrą wytrzymałością, jednak demantoid jest delikatniejszy niż wiele czerwonych granatów. Kamienie mogą też zawierać inkluzje, które zwiększają podatność na pękanie pod wpływem uderzenia.

Granaty nie są zazwyczaj poddawane intensywnym zabiegom poprawiającym wygląd. Na rynku można więc znaleźć wiele kamieni o naturalnej barwie. Warto jednak pamiętać, że właściwości konkretnego egzemplarza zależą od jego odmiany, jakości i sposobu obróbki.

Gdzie występuje i jak wydobywa się granat?

Granaty występują w wielu częściach świata. Ważne złoża znajdują się między innymi w Brazylii, Kenii, Tanzanii, Namibii, na Madagaskarze, w Pakistanie, Rosji, Sri Lance i Republice Południowej Afryki. Piropy i almandyny są minerałami stosunkowo rozpowszechnionymi.

Po wydobyciu surowe kryształy są sortowane według koloru, przejrzystości, wielkości oraz liczby inkluzji. Czystszy materiał przeznacza się najczęściej do fasetowania. Okazy nieprzezroczyste lub mocniej spękane mogą zostać wykorzystane jako kaboszony, koraliki albo elementy dekoracyjne.

Duże, czyste granaty są trudniejsze do pozyskania. Szczególnie rzadkie i cenione bywają intensywnie zielone demantoidy oraz tsaworyty.

Granat w biżuterii

Granat wykorzystywany jest w pierścionkach, kolczykach, naszyjnikach i bransoletkach. Czerwone odmiany tworzą klasyczne zestawienia ze złotem i srebrem pozłacanym, natomiast chłodne srebro podkreśla purpurowe tony rodolitu.

Bordowe kamienie dobrze komponują się z czernią, beżem, szarością, kremową bielą i butelkową zielenią. Mogą stanowić subtelny element codziennego stroju albo wyrazisty akcent wieczorowej stylizacji.

Pozostałe wzory dostępne są w zakładce bransoletki z granatem.

Jak dbać o biżuterię z granatem?

Biżuterię z granatem najlepiej czyścić miękką, lekko wilgotną ściereczką. W razie potrzeby można użyć letniej wody z niewielką ilością delikatnego mydła, a następnie dokładnie osuszyć kamienie.

Granat warto przechowywać oddzielnie, w miękkim woreczku lub osobnej przegródce szkatułki. Należy unikać silnych detergentów, kwasów, gwałtownych zmian temperatury i mocnych uderzeń. Myjki ultradźwiękowe oraz parowe nie są zalecane w przypadku kamieni zawierających spękania lub liczne inkluzje.

Biżuterię najlepiej zdejmować przed snem, sportem, kąpielą i pracami domowymi. Perfumy oraz kosmetyki warto nakładać przed jej założeniem.

Podsumowanie

Granat łączy intensywną kolorystykę, bogatą symbolikę i właściwości odpowiednie do wielu rodzajów biżuterii. Choć najbardziej znane są odmiany bordowe, grupa granatów zachwyca również zielenią, pomarańczem i purpurą. Odpowiednio pielęgnowana biżuteria z granatem może pozostać wyrazistym elementem kolekcji przez wiele lat.

Bibliografia (źródła)

Anastasia Young, Guide to Gemstone Settings, Bloomsbury Publishing, 2018, s. 39-40.